Zobacz moją fotorelację z Navotas.
Dziewczynka podrzuciła w powietrze ludzką czaszkę i odbiegła z krzykiem. Dookoła walają się ludzkie szczątki i tony śmieci. To slumsy na cmentarzu.
Dzielnic nędzy nie trzeba długo szukać, bo właściwie większość Manili je przypomina. To miasto ostrych kontrastów. Blaszane domki kryją się na każdym rogu, a tony śmieci leżą nawet na głównym wybrzeżu w pobliżu błyszczących wieżowców. Nawet 1/3 dwunastomilionowej społeczności może żyć w slumsach.
Znajduję się na małej wyspie Navas – to tu zdesperowani ludzie, nie mogąc znaleźć lepszej lokalizacji, zamieszkali na cmentarzu. Otacza mnie z każdej strony tłumek dzieci, z radością pozując mi do zdjęć. Atmosfera jest zaskakująco wesoła, choć miejsce przeraża. Zwłaszcza gdy widzi się nagie brzdące taplające się w śmieciach. Mieszkańcy cmentarza okazują się zaskakująco mili, niektórzy wydają się zmieszani, inni mnie pozdrawiają, krzycząc: „hey Joe!” (pozostałość po amerykańskiej wizycie na Filipinach). Zdumiewające, że nikt mnie tu nie prosi o pieniądze, co w centrum miasta jest nagminne.
Fot. Roman Husarski
Wchodząc, widziałem przejeżdżający w pobliżu wóz pancerny. Pobliski bank pilnuje aż pięciu ochroniarzy, wyposażonych w karabiny maszynowe. Gangsterów jest co prawda w Manili sporo i zapewne chowają się w slumsach. Jednak znajomy mieszkaniec Manili mówił, że nie brak ich też przy bogatych dzielnicach – takich jak Makati.
Poznani przez couchsurfera mieszkańcy Filipin zdumiewają mnie swoim brakiem pojęcia na temat tego co dzieje się na obrzeżach miasta. A może jest inaczej. Może nie chcą wiedzieć. Enklawę dają nowoczesne dzielnice z Makati na czele. Znajomy opowiadał mi, że raz przez przypadek jego nowobogacka koleżanka przez przypadek opuściła strefę ochroną – skończyło się płaczem. A mieszka na Filipinach kilkanaście lat. To dlatego tak popularne są tu taksówki.
Opuszczając dzielnicę, czuję ciężar w głowie. Jestem również dosłownie brudny. Poprzedniego dnia padało, więc w niektórych miejscach trzeba było przejść przez rozlewiska pełne odchodów i śmieci. W pobliżu nie ma oczywiście publicznych toalet. Zresztą nawet w centrum Manili można się natknąć na ludzi wypróżniających się na ulicy. Ciekawe czy złapałem wszy? Nie mogłem jednak nie pokręcić się z dziećmi, nie przybić im piątek. W głowie kotłowała mi się mieszanina pytań. Czy naprawdę nie ma innego wyjścia? Ile człowiek jest w stanie wytrzymać? W jaki sposób można odpowiedzieć na tę tragedię? Mieszkańcy slumsu w Navas przyjechali do Manili ze wsi w poszukiwaniu pracy, a skończyli, śpiąc na rozkopanych grobach. Dlaczego nie opuszczą tego koszmarnego miejsca? Czy gdyby wiedzieli, co ich czeka, to opuściliby wsie? Ilu z nich wciąż ma nadzieje na zmianę swojej sytuacji? Wiele pytań i zapewne wiele odpowiedzi.
